Sirri da Kariya
na Bayanai
An wallafa: August 11, 2023

Gabatarwa
Hukumar Kula da Takardun Jari da Musayarsu (SEC ta Najeriya) ta tsara wannan Manufar Sirrin Bayanai domin bin Nigerian Data Protection Regulation 2019 da sauran makamantan ƙa'idoji. Haka kuma, tana nuna ƙudurin SEC ta Najeriya na kare bayanan sirri na masu ruwa da tsaki, musamman masu ziyartar shafin Hukumar na yanar gizo da waɗanda za su iya aika mata bayanan sirrinsu ta hanyar lantarki.
Gaba ɗaya, SEC ta Najeriya ba ta buƙatar ka ba mu bayanan sirrinka yayin da kake binciken shafinmu na yanar gizo. Bayan bayanan da ake tattarawa ta atomatik da aka bayyana a ƙasa, ba ma tattara bayanan sirri daga gare ka sai idan ka zaɓi ba mu su da kanka cikin sani.
A 'yan lokutan da ake tattara bayanan sirri ta atomatik ko kuma mai amfani da shafin ya ba da su da kansa, abubuwan da ke biye su ne alƙawuran Hukumar game da yadda za ta kula da irin waɗannan Bayanan Sirri.
Haƙƙin sirrin bayanai na mutumin da bayanansa suka shafa
Wannan Manufar Sirrin Bayanai ta bayyana haƙƙoƙinka na sirri dangane da bayanan sirrinka da SEC ta Najeriya za ta iya tattarawa, amfani da su, adanawa ko rabawa yayin da kake amfani da ayyukanmu. Ta shafi shafin SEC ta Najeriya na yanar gizo da duk aikace-aikacen ma'ajiyar bayanai, ayyuka, kayan aiki da hulɗar jiki da Hukumar, ko ta wace hanya ka shiga ko ka yi amfani da su.
Idan ka ƙirƙiri sunan mai amfani, lambar ganewa, kalmar sirri ko wani bayani a cikin matakan tsaron shigarmu, dole ka ɗauki irin wannan bayani a matsayin sirri kuma kada ka bayyana shi ga wani ɓangare na uku. SEC ta Najeriya tana da ikon kashe lambar ganewarka ko kalmar sirrinka, ko kai ka zaɓe ta ko mu muka ba ka, a kowane lokaci idan a ra'ayinmu ka kasa bin wani tanadi na waɗannan Sharuɗɗa. Idan ka san ko kana zargin wani banda kai ya san bayanan tsaronka, dole ka sanar da mu nan da nan ta adireshin sec@sec.gov.ng
Yardar mutumin da bayanansa suka shafa
A wannan manufa, ‘Mutumin da Bayanansa Suka Shafa’ na nufin mutumin da za a iya gane shi kai tsaye ko a kaikaice ta hanyar wani bayani da aka ba Hukumar. ‘Yarda’ ta mutumin da bayanansa suka shafa na nufin nuna ra'ayinsa bisa son ransa, a takamaiman hanya, bayan ya samu cikakken bayani, kuma ba tare da ruɗani ba; ta furuci ko wani bayyanannen mataki na amincewa, yana nuna ya yarda a sarrafa bayanan sirrinsa yadda wannan manufa ta tsara. Kana karɓar wannan Manufar Sirrin Bayanai idan ka ba da yarda yayin shiga dandamalanmu, ko amfani da ayyukanmu, abubuwan da muke wallafawa, fasaloli, fasahohi ko ayyukan da shafinmu na yanar gizo ko dandamalanmu na lantarki ke bayarwa, ko kuma ziyartar wani ofishinmu don dalilai na hukuma ko marasa hukuma. Za mu iya gyara wannan Manufar Sirrin Bayanai a kowane lokaci ta wallafa sabuwar sigarta a shafinmu na yanar gizo ko sanya sanarwa a wuraren da za a gani sosai a harabar ofisoshinmu. Sabuwar sigar za ta fara aiki bayan kwanaki 5 daga ranar wallafa ta.
Bayanan sirri da za a iya tattarawa
Idan ka yi amfani da wani daga ayyukan SEC ta Najeriya, muna tattara bayanan da kwamfutarka, wayarka ko wata na'urar lantarki da ka yi amfani da ita wajen shiga ta aika mana ta atomatik. Irin waɗannan bayanai sun haɗa da, amma ba su takaita ga:
- Bayanai game da kwamfuta ko na'urar da aka yi amfani da ita wajen shiga shafin SEC ta Najeriya, kamar lambar ganewar na'ura ko ta musamman, nau'in na'ura, bayanin wurin da take, bayanan kwamfuta da haɗin intanet, da bayanan hanyar sadarwar waya;
- Adireshin Internet Protocol (IP). Adireshin IP na kwamfuta na nuna wurinta a intanet kuma yana ba ta damar sadarwa da sauran kwamfutoci don a aika mata da abubuwa da bayanai.
- Kwanan wata da lokacin ziyartar shafin yanar gizo, tare da yankin lokaci.
- Bayanai game da shafukan da ka buɗe, ƙididdigar yawan kallon shafuka, zirga-zirgar shiga da fita daga shafukan, adireshin shafin da ya turo ka, bayanan talla, da bayanan rajistar ayyukan shafin na yau da kullum
- Bayanin zirga-zirgar intanet da ke da alaƙa da wani takamaiman adireshin IP, lokaci ko lamari;
- Nau'in fasahar da aka yi amfani da ita wajen shiga shafin, kamar nau'in burauzar intanet da tsarin aiki;
- Nau'in lamari;
- Sunayen na'urorin masauki;
- Gano manhajojin ɓarna; da
- Rajistar gano mai kira, wadda ke nuna lambar wayar da ake ganin kiran ya fito daga gare ta.
Za mu iya kuma tattara bayanan da ka ba mu, ciki har da, amma ba a takaita ga, bayanan fom na yanar gizo, amsoshin binciken ra'ayi, bayanan sabunta asusu, imel, lambar waya, ƙungiyar da kake wakilta, matsayin aikinka na hukuma, saƙonninka da sashen tallafin SEC ta Najeriya, da sadarwarka ta waya da SEC ta Najeriya. Za mu iya kuma tattara bayanai game da mu'amalolinka, tambayoyinka da ayyukanka a dandamalinmu ko a harabar ofisoshinmu.
Za mu iya kuma amfani da bayanan da ɓangarori na uku suka bayar, kamar shafukan sada zumunta. Sai dai SEC ta Najeriya ba ta da iko kan bayanan da wasu shafuka ke bayarwa game da kai; saboda haka, ba mu da alhakin yadda suke amfani da su.
Dalilin tattara bayanan sirri
Gaba ɗaya, idan ka ziyarci shafinmu na yanar gizo domin karatu ko sauke bayanai kamar takardun da aka shigar, sanarwar manema labarai ko wallafe-wallafe, ba ma tattara sunanka, imel, adireshin wasiƙa ko makamantan bayanan ganewa ba tare da saninka ba. Sai dai za mu tattara da adana wasu bayanan ƙididdiga game da ziyararka ta atomatik don dalilan nan:
- Domin mu inganta shafinmu na yanar gizo da kuma gudanar da shi:
- Domin bin diddigin zirga-zirgar masu ziyara zuwa sassan shafinmu na yanar gizo;
- Domin tantance yadda tsarin ke aiki;
- Domin taimaka mana mu sa shafin ya fi amfani ga masu ziyara; da
- Domin yin nazari da kiyaye tsaron shafinmu daga lokaci zuwa lokaci.
Hanyoyin fasaha da ake amfani da su wajen tattarawa da adana bayanan sirri (Kuki)
Kuki ƙananan fayiloli ne da ake ajiye wa a rumbun kwamfutarka, waɗanda ke ba shafin yanar gizo damar gane kwamfutarka yayin da kake duba shafuka daban-daban. Kuki na ba shafukan yanar gizo da aikace-aikace damar adana zaɓuɓɓukanka domin nuna maka abubuwa, zaɓuɓɓuka ko ayyuka da suka dace da kai. Kamar yawancin shafukan yanar gizo masu hulɗa da mai amfani, shafinmu yana amfani da kuki domin bibiyar ayyukanka a tsawon zaman amfani ɗaya. Shafinmu na amfani da kuki na zaman amfani masu ɓoye bayanai kaɗai, waɗanda ake gogewa ko dai bayan lokacin da aka kayyade ya cika, ko kuma bayan mai amfani ya fita daga dandamali ya kuma rufe burauza. Kuki na zaman amfani ba sa tattara bayanai daga kwamfutar mai amfani. Yawanci suna adana bayani a matsayin lambar ganewar zaman amfani wadda ba ta bayyana mutum kai tsaye.
Yadda muke kare bayanan sirrinka
Muna adana da sarrafa bayanan sirrinka a kwamfutocinmu da ke Najeriya. Idan muna buƙatar tura bayananka zuwa wata ƙasa, dole ƙasar ta kasance tana da dokar kare bayanai mai isasshen ƙarfi. Za mu nemi yardarka idan muna buƙatar aika bayananka zuwa ƙasar da ba ta da isasshiyar dokar kare bayanai. Muna kare bayananka ta amfani da matakan tsaro na jiki, fasaha da gudanarwa domin rage haɗarin ɓacewa, amfani da su ba daidai ba, shiga ba tare da izini ba, bayyana su da sauya su. Wasu daga cikin matakan kariyar da muke amfani da su sun haɗa da katangar tsaron intanet da ɓoye bayanai, sarrafa shiga cibiyoyin bayananmu a zahiri, da sarrafa izinin samun bayanai.
Bayyana bayanai ga ɓangarori na uku
Gaba ɗaya, ba ma sayarwa, musanya ko ta wata hanya tura bayanan da za a iya gane ka da su ga ɓangarori na waje, sai mun ba ka sanarwa tun da wuri. Wannan ba ya haɗa da abokan hulɗarmu da ke masaukar shafin yanar gizo da sauran ɓangarorin da ke taimaka mana wajen gudanar da shafinmu, kasuwancinmu ko yi maka hidima, muddin sun amince su kiyaye sirrin bayanan. Za mu iya kuma bayyana bayananka idan muka yi imani hakan ya dace domin bin doka, aiwatar da manufofin shafinmu, ko kare haƙƙoƙi, dukiya ko lafiyarmu ko ta wasu. Sai dai ana iya ba wasu ɓangarori bayanan masu ziyara da ba za a iya gane mutum da su ba a wasu takaitattun lokuta.
A matsayin hukumar gwamnati, za mu iya kuma ba wasu Ma'aikatu, Sassa da Hukumomi (MDA), sauran gabobin gwamnati, da masu zaman kansu da ke gudanar da ayyukan gwamnati bayanai kamar sunanka, bayanan tuntuɓarka ko wasu bayanan da ka ba mu, domin aiwatar da aikin da doka ta ɗora mana a gare ka ko wasu ɓangarori na uku.
Muna aiki tare da ɓangarori na uku, musamman hukumomin gwamnati, domin gudanar da ayyukanmu na sa ido da nauyin da doka ta ɗora mana. A cikin wannan aiki, ɓangare na uku na iya raba bayanai game da kai da mu, kamar adireshin imel ko lambar wayarka.
Kana amincewa cewa SEC ta Najeriya za ta iya amfani da hotunanka da shaidun yabonka da ke duk dandamalan sada zumunta don takaitattun dalilan tallata ayyukanta. Wannan ba ya haɗa da alamar kasuwancinka ko kayanka masu haƙƙin mallaka na marubuci.
Daga lokaci zuwa lokaci za mu iya aika maka bayanan da suka dace, kamar labarai, sanarwar aiwatar da doka, sanarwar da doka ta wajabta, da muhimman bayanai da ke taimaka wa aiwatar da aikinmu. Za mu iya kuma raba bayanan sirrinka domin bin dokokin ƙasa ko na duniya; tare da hukumomin hana laifi da kula da haɗari, da masu ba da ayyuka.
Tsaron bayanan sirri
Za mu riƙa adana bayananka cikin tsaro a kowane lokaci. Domin hana shiga bayananka ba tare da izini ba, mun kafa ƙaƙƙarfan hanyoyin sarrafawa da kariyar tsaro a matakan fasaha da aiki. Wannan shafi na amfani da Secure Sockets Layer/Transport Layer Security (SSL/TLS) domin tabbatar da amintaccen aika bayanan sirrinka. Ya kamata ka ga alamar makulli a sandar adireshin URL bayan ka yi nasarar shiga dandamalin. Haka kuma, adireshin URL zai fara da https:// wanda ke nuna shafi mai tsaro. SSL na ɓoye bayanai tsakanin wurare biyu, kamar kwamfutarka da uwar garken da take haɗawa da ita. Duk bayanan da aka tura yayin zaman amfani za a ɓoye su kafin turawa, sannan a buɗe su a wurin da aka karɓa. Hakan domin tabbatar da cewa ba za a iya karanta bayanan yayin da ake turawa ba.
SEC ta Najeriya ta kuma ɗauki matakai domin bin tsarin gudanar da tsaron bayanai na duniya (ISMS); saboda haka mun kafa matakan tsaro na lantarki da na jiki domin takaita ko kawar da yiwuwar aukuwar keta sirrin bayanai.
Haƙƙin kiyaye sirrin bayanai da hanyoyin neman gyara idan an karya Manufar Sirrin Bayanai
Sashe na 37 na Kundin Tsarin Mulki ya tanadi cewa: ‘An tabbatar kuma an kare sirrin 'yan ƙasa, gidajensu, wasiƙunsu, hirarrakin wayarsu da saƙonnin ta hanyar telegraf’
Ana ɗaukar bayananka a matsayin sirri, kuma ba za a bayyana su ga wani ɓangare na uku ba sai bisa sharuɗɗan doka da/ko ƙa'idoji. Kana da haƙƙin neman ganin duk bayanan da muke riƙe da su game da kai da samun kwafinsu, idan an gabatar da buƙatar bisa Freedom of Information Act da sauran dokokin da suka dace. Yayin da SEC ta Najeriya ke da alhakin kiyaye bayanan da aka damƙa mana, rawarka wajen cika nauyin kiyaye sirri ta haɗa da, amma ba ta takaita ga, ɗaukar da aiwatar da matakan tsaro masu dacewa, kamar rashin raba kalmomin sirri da sauran bayanan shiga dandamali, bin ƙa'idojin tsaro na zahiri a harabar ofisoshinmu, da mu'amala da jami'an Hukumar masu izini kaɗai, da sauransu.
Bisa Ƙa’idojin Amfani da Bayanai cikin Adalci, idan aka samu keta tsaron bayanai, za mu ɗauki matakan nan: za mu sanar da masu amfani ta imel cikin kwanakin aiki 7; za mu kuma sanar da su ta sanarwa a cikin shafin cikin kwanakin aiki 7. Mun kuma amince da ƙa'idar neman gyara ta mutum ɗaya, wadda ke buƙatar mutane su kasance da haƙƙin neman aiwatar da haƙƙoƙinsu ta doka a kan masu tattarawa da sarrafa bayanai da suka ƙi bin doka. Wannan ƙa'ida na buƙatar ba wai kawai mutane su kasance da haƙƙoƙin da za a iya aiwatarwa a kan masu amfani da bayanai ba, har ma su samu damar zuwa kotu ko hukumar gwamnati domin a binciki da/ko gurfanar da masu sarrafa bayanai da ba su bi doka ba.
Lokacin neman gyara
Idan an keta wannan Manufar Sirrin Bayanai, wa'adin da Public Officers Protection Act ta tanada domin neman gyara zai yi aiki. Dole a ba Hukumar sanarwa a rubuce aƙalla kwanaki 14 kafin ɗaukar mataki, tare da bayyana dalilin shari'a, hanyoyin gyara da ake nema da sauran muhimman bayanai game da matakin da ake shirin ɗauka a kanta.
Hanyoyin zuwa wasu shafukan yanar gizo da wurare
Wasu hanyoyin sarrafa mu'amala na iya buƙatar a bi hanyoyin zuwa wasu shafukan yanar gizo ko ƙungiyoyi banda namu. Ka lura cewa SEC ta Najeriya ba ta da alhaki ko iko a kan shafukan yanar gizo da ba sa ƙarƙashin yankinta. Ba ma sa ido ko bitar abubuwan da ke shafukan wasu ɓangarori da aka haɗa daga shafinmu ko dandamalan kafofin watsa labaranmu. Ra'ayoyi ko abubuwan da ke bayyana a irin waɗannan shafuka ba lallai su zama namu ba ko mun amince da su, kuma bai kamata a ɗauki SEC ta Najeriya a matsayin mai wallafa su ba. Ka sani cewa ba mu da alhakin hanyoyin kiyaye sirri ko abubuwan da ke waɗannan shafuka. Muna ƙarfafa masu amfani su lura lokacin da suka fita daga shafinmu kuma su karanta sanarwar sirri ta shafukan. Ya kamata kai da kanka ka tantance tsaro da amincin duk wani shafi da ke da alaƙa da wannan shafi ko aka shiga ta shafinmu kafin ka bayyana musu wani bayanin sirri. SEC ta Najeriya ba za ta ɗauki alhakin wata asara ko barna ta kowace hanya ba, ko ta yaya ta faru, sakamakon bayyana bayanan sirri ga ɓangarori na uku da ka yi.
Dokar da ke jagoranta
An tsara wannan Manufar Sirrin Bayanai bisa Nigeria Data Protection Regulation (2019) da sauran dokoki, ƙa'idoji ko yarjejeniyoyin ƙasa da ƙasa da suka dace da Najeriya. Idan aka ga wani tanadin wannan Manufa bai yi daidai da doka, ƙa'ida ko yarjejeniya ba, tanadin zai kasance ƙarƙashin doka, ƙa'ida ko yarjejeniyar da ta fi ƙarfin aiwatarwa.