Tambayoyi da Ake Yawan Yi
Kan Daidaita Rajistar Sayen Hannun Jari Sau da Yawa
An wallafa: September 15, 2023
Magance matsalolin yin rajistar sayen hannun jari sau da yawa: fahimci matakan daidaita maimaitattun saye, hanyoyin bin ƙa’idoji, tara da matakan gyara.
Hukumar Securities and Exchange Commission (”Hukumar”) ta karɓi tambayoyi daga masu zuba jari da ke son (a) gano hannun jarin da suka samu/saya ta hanyar rajistar neman hannun jari sau fiye da ɗaya a tayin jama’a, da (b) karɓar ribar hannun jari da ta taru kan waɗannan hannayen jari.
Saboda haka, Hukumar ta taƙaita waɗannan tambayoyi a matsayin Tambayoyin da Ake Yawan Yi (“FAQs”) kuma ta ba da amsoshi masu zuwa domin jagorantar masu zuba jari gaba ɗaya:
i. Me zai faru idan na fito neman rabon riba ko hannun jarin da aka saya da wasu sunaye dabam da sunayena na asali?
Ba a sanya hukunci ga wanda ya bayyana kansa don gano hannun jarinsa da neman ribar hannun jarin da ba a biya shi ba; Hukumar tana son masu zuba jari su karɓi ribar da ta taru a kansu domin rage yawan ribar hannun jari da ba a karɓa ba da ke ƙaruwa, da kuma ba masu zuba jari damar cin ribar jarinsu a kasuwar jari ta Najeriya.
ii. Ta yaya zan gano kuma nemi rabon ribar da ta taru daga sayen hannun jari sau da yawa a tayin jama’a lokacin bunƙasar kasuwar jari (2004-2010)?
Za ku buƙaci gabatar da duk ingantattun takardun da ke nuna ku ne mai hannun jarin, tare da duk wata takardar karɓar kuɗi ko wata hujjar biyan kuɗin hannun jarin ko wata takardar da ke nuna ku ne kuka sayi hannun jarin. Ku kai waɗannan takardu ga masu kula da rajistar hannun jari, dillalan hannun jari ko bankunanku (gwargwadon inda da yadda aka sayi hannun jarin) domin su iya gano hannun jarin. Bayan an kammala gano su, masu kula da rajistar hannun jari ko dillalan hannun jarinku za su ba ku shawarar matakai na gaba don karɓar ribar da ta taru a kan hannun jarin da aka gano.
iii. Me zan yi don neman rabon ribar hannun jarin da aka saya da sunayen da ban tuna ba?
Ku faɗa wa mai kula da rajistar hannun jarinku, dillalin hannun jarinku ko bankunku (gwargwadon abin da ya dace) duk sunayen da kuke tunanin ku ko dillalin hannun jarinku kuka yi amfani da su wajen sayen hannun jarin. Mai kula da rajistar hannun jarinku zai yi iya ƙoƙarinsa don taimaka muku gano hannun jarin da ke ƙarƙashin waɗannan sunaye, muddin kuna iya bayar da bayanan tantance ainihi da suka dace ko wasu takardun da ke tabbatar da ku ne mai hannun jarin da aka gano da waɗannan sunaye.
iv. Me zan yi idan na sayi hannun jari ta dillali, mai riƙe rajista, banki ko wani na uku amma ban tuna haɗin sunayen da aka yi amfani da su a madadina ba?
Za ku buƙaci gabatar da bayanan tantance ainihi da ke nuna aƙalla sunaye biyu daga cikin sunayen da dillalin hannun jari/mai kula da rajistar hannun jari, banki ko ku da kanku kuka yi amfani da su wajen sayen hannun jarin, da/ko wata takarda da kuke da ita da ke tabbatar da ku ne mai hannun jarin da aka saya a madadinku da wasu sunaye ban da sunayenku na ainihi.
v. Har yaushe nake da damar kammala gano hannun jarina da neman rabon ribar da ba a biya ni ba?
Masu zuba jari da ke son daidaita bayanan hannun jarinsu za su sami lokaci har zuwa 31 Disamba 2018 don gano hannun jarinsu, daidaita bayanan mallakarsu, da neman ribar hannun jarin da ba a biya su ba a kansu, tare da taimakon masu kula da rajistar hannun jari, dillalan hannun jari da bankunansu, da sauransu.
vi. Me zai faru da hannun jarina da rabon ribata idan ban iya samar da bayanan shaida da ake buƙata a kan lokaci ba?
Za a tura hannun jarinku da duk ribar da ta taru a kansu zuwa Nigerian Capital Market Development Fund har sai kun iya bayar da bayanan/takardun tantance ainihi da masu kula da rajistar hannun jari, dillalan hannun jari ko bankunanku za su buƙata domin tabbatar da ku ne ainihin mai hannun jarin.
vii. Ta yaya zan tabbatar hannun jarin nawa ne idan ba a saya da wani daga sunayena na asali ba?
Za ku buƙaci nuna wa mai kula da rajistar hannun jarinku, dillalin hannun jarinku ko bankunku duk wasu takardu, takardun shaidar biyan kuɗi, ko wata takarda da za ta iya tabbatar da cewa ku ne mai hannun jarin, duk da cewa ba a saya da sunanku ba.
viii. Me zan yi idan na yi rajistar sayen hannun jari sau da yawa a kamfani ɗaya da sunana da haɗin wasu sunaye?
Haka kuma za ku buƙaci zuwa wajen mai kula da rajistar hannun jarinku, dillalin hannun jarinku ko bankunku ku yi ƙoƙarin gano sunayen da ku ko wani ɓangare na uku ya yi amfani da su wajen sayen hannun jarin a madadinku. Kuna buƙatar bayanan tantance ainihi da wasu takardun da ke tabbatar da hannun jarin da kuke nema naku ne. Baya ga jagorar da ke sama, Hukumar tana roƙon duk masu ruwa da tsaki (wato dillalan hannun jari, masu kula da rajistar hannun jari, The Nigerian Stock Exchange, kamfanonin jama’a, bankuna, Central Securities Clearing System, da sauransu) su ba masu zuba jari haɗin kai ta hanyar taimaka musu gano, daidaita, da haɗa bayanan hannun jarinsu (inda zai yiwu) a kamfanonin jama’a daban-daban, sannan a ƙarshe su jagoranci masu zuba jari su yi duk abin da ake buƙata domin karɓar kuɗin da jarinsu ya samar. Hukumar za ta ci gaba da tabbatar da ƙarin bayyana gaskiya da amincewa a kasuwar jari ta Najeriya, kuma tana tabbatar wa masu zuba jari cewa ba za a ɗauki matakan hukunci dangane da daidaita/haɗa bayanan hannun jarin da za a yi a wannan shiri ba.